ایمامین
مسئوللارا اولان توصیهسینه باخیش
نییه جماعتین سسین چیخاردیرسیز؟ من ایسلام دیلی ایله اونلاری نصیحت ائلیرم بیر بیریله ایختیلاف ائلهمهیین. اوستونده ساواشدیغیز بؤلمک ایستدیگیز هانسی میراثدیر؟ جماعت بو قدر جوانلارینی قوربان وئریب سیزه میراث قویدولار سیز بو جور بیر-بیریزین باشیزا ووروب فساد یاراداسیز؟ هانسیزین ددهسینین میراثیدیر کی بئله ائلیرسیز؟
موسلمانلار «ید واحده» اولمالیدیلار. مجلیسده بو قدر ایختیلافیز اولماسین، شرعی جهتلری رعایت ائدین. هئی بو اونو پیسلیر، او بونو پیسلیر، بو موسلمانلاری ناراحات ائدر. آغالار دئییرلر، موسلمانلار دئییلر، یاخجی ! بیز اوشاقلاریمیزین قانینی وئرمیشیک، بوردا بیر قبریستان ایسلام، مملکت یولوندا اؤلدورولن بیزیم جوانلاریمیزلا دولودور، شهرلرین قبریستانلاری بیزیم جوانلاریمیزلا دولودور. ایندی کی بونلار اؤلدورولوبلر، آغالار خاریجدن - داخیلدن گلیبلر، بیر-بیرلریله اوتوروب ساواشیرلار.
هانسی میراث اوستونده ساواشیرسیز؟ هانسیزین دده میراثیدیر؟ بیر آز ساکیت اولون. بیر آز مسألهلره دیقّت ائدین. هر بیریز دانیشاندا او بیرینین ضیدّینه اولماسین، بو ایسلام ادبینه ضیدّدیر، موسلمانلیق ادبینه ضیدّدیر، اینسانلیغا ضیدّدیر، انبیاء و اولیا مشیینه ضیدّدیر. بو ایشی گؤرمهیین. بیر آز ساکیت اولون. بیر آز نفسیزی کنارا قویون، شؤهرت بازلیغی کنارا قویون. بوتون چتینلیکلریمیز نفس اوزوندندیر. اینسانین اعدا عدوّ (1)ی جنبیه آراسیندا اولان نفسدیر. بو اینسانین اعدا عدوّیدیر. بیر آز قاباغین آلین، بیر آز مهار ائدین. (ایمام خمینی(ره) صحیفهسی جیلد 13 صفحه 80)
شرقی آذربایجانین اوستانداری مرزی بازارچالارین قورولماسی و مرزی موبادیلهلردن فایدالانماغا تأکید ائلهدی.
فارسین تبریزدن وئردیگی خبره گؤره، او اوستانین مرزی بازاچالارینین ظرفیتلرینه ایشاره ائلهمکله دئدی: ارمنیستان اؤلکهسی شرقی آذربایجانلا موشترک مرزی بازاچانین قورولماسینا حاضیرلیگینی بیلدیریب.
شرقی آذربایجانین اوستانداری اوستانین مرزی موبادیلهلرینده بعضی چاتیشمامازلیقلارین سببینی تاپماغا تأکید ائلهمکله دئدی: بو مسأله گرک موبادیلاتی ارزدن فایدالانماقلا حل اولا و اونون صرفهلی اولماسینین تشخیصیده خصوصه بخشین عؤهدهسینهدیر.
او آرتیردی: جنوبدان نفتین ساتیلماسی بیر سئری محدودیتلرله اوزلهشیب بیر حالداکی موبادیلهلر اؤلکهنین شومال غرب مرزلریندن داها راحات مومکوندور و حاصیل اولان ارز ده قاییدا بیلر.
دونیانین تحقیرین و آخیرتین دهشتلی عذابینی تؤحفه وئرن، اخلاق ناخوشلوقلارین اَن خطرلیسی نیفاقدیر. بونا گؤره بو ناخوشلوغو تانیییب کؤکونو ایچریدن قوروتمالیییق. نیفاق باعیث اولار مونافیق هر گروه و صینفله دوشَنده اونلار کیمی اولسون و حتّا اونلارین عقیده و ایناملاریندان دیفاع ائلهسین. بو وضعیتین جامیعهیه بؤیوک خطری وار. پیغمبر اکرم (ص) بو بارهده بویوروب: من اومّتیم اوچون نه مؤمیندن قورخورام نهده موشریکدن، چونکی مؤمین ایمانی اثرینده مؤمین قارداشینا ضرر یئتیرمز، موشریکیده آللاه شیرکینه گؤره محو ائدر. من سیزین اوچون فقط سیز بیلیب عمل ائدیب اونا دایاندیقلاریزی دیلی ایله دانیشان، آییق مونافیقدن قورخورام. (1)
نیفاق اینسانین جانینا نفوذ ائلهسه اونون دونیا و آخیرتینی یوخ ائلر. آللاه تعالا توبه سورهسینین 28-جی آیهسینده مونافیقلره و کافیرلره جهنم اودونو وعده وئریب. نساء سورهسینین 138-جی آیهسینده ده بویوروب: مونافیقلر بشارت وئر کی دردلی عذاب اونلاری گؤزلور. ایمام صادقده (ع) بویوروب: موسلمانلارلا ایکی اوزلو ایکی دیللی اولانلار، قیامت گونو ایکی اودلی دیل ایله محشر چؤلونه داخیل اولاجاقلار. (2)
نیفاق علامتلری
هر کس پیس عملینه قدر موجازات اولار. آللاه عذابلارینین درجهلری وار. عذاب بعضاً دردلی، بعضاً عظیم و بؤیوک، بعضاً تحقیر ائدیجی و بعضاً قالارگی اولار. مونافیقلری جامیعهده داغیدیجی نقشلرینه گؤره عذابلاری دردلی اولاجاق. قورآن بویورور: مونافیقلر جهنمین لاپ آشاغی یئریندهدیلر. (نساء 145)
بوتون
فیکیر و دوشونجه ساحهلرینده مکتبلرین هامیسی آزادلیق موضوعسو اوچون چرچوهلری
واردیر. مارکسیست مکتبیده لیبرال دموکراسیدا اؤزلری اوچون چرچوهلری وار.
ایسلام، مسیحیت و یهودیت کیمی دینی دوشونجهلرده آزادلیغین بیر شرطی وار: شریعتله ضیدیّتی اولماسین.
اینسانین ذاتیندا آزدلیق سئورلیک وار. خیلقتین باشلانیشیندا حضرت آدم (ع) و حوّانین جنّتدن قووولماسینین سببی قویولان محدودیّته بویون وئرمهمهلری اولدو. اونلار ایستهدیلر قدغان اولان آغاجدان یئسینلر.
تکوین ساحهسینده اینسانین هئچ نوع آزدالیغی اولماییب بلکه موطلق جبر حاکیم اولوب. هئچ کسدن دونیایا گلمهسینه گؤره نظر سوروشماییبلار. گونش منظومهسینین نئجه دولنماسی بارهده هئچ کسین نظرین سوروشماییبلار.
اونتولوژی باخیمدان مشاء فلسفهسی موختلیف سلیقهلره احتیرام گؤزو ایله باخان و پلورالیزمه یئتیشن آزادلیقلارلا اویغوندور. چونکی مشاء فلسفهسی وارلیقلاری موتبانیه حقیقتلر حسابلیر و بوتون وارلیقلری بیر-بیریله موتبایین بیلیر. وارلیغی شخصیّه حقیقت حسابلایان عیرفانین ترسینه و وارلیغی موشککه حقیقت حسابلایان موتعالیه فلسفهنین عکسینه.
حقیقتلر موتبایین اولان یئرده اینسان سلقهلری، X و Y ویا زید، عمرو، بکره مربوط اولان دوشونجهلر بیر-بیریله موتبایین اولار.
رحمتلیک ملا صدرا حقیقتلرین درکینی و ساحهسینی اؤز درکینه مونحصیر بیلمیردی. قلم و دوشونجه آزادلیغینا مانع اولانلار موتأسیفانه بوتون حقیقتلری اؤز درکلرینده مونحصیر ائدیرلر.
بئلهلیکله آیری درکلر تعطیل و یا محدود اولمالیدیر. بئله باخیش ایشی بیر یئره یئتیرر کی اینسان بئله ایدعا ائدر: منیم دوشوندویوم و درک ائتدیگیم واقعیت و حقیقتدیر، منیم کیمی دوشونمهین حقیقتین علئیهینهدیر. بو نوع فیکیر بشر جامیعهسینه جوبران اولمایان فسادلاری تحمیل ائدر.
صدرالمتألهین کیمی بؤیوک اینسان دئییر: منیم درک ائلهدیگیم مونزل وحی دئییل و سیز منی اؤتوب نقد ائلیه بیلرسیز.
بو اخلاقین ریشهسی پیغمبر (ص) و ایماملاردادیر. نقل اولوب مسجدالحرام یا مسجدالنبیده حضرت علیایله (ع) موناظیره ائدن کافیر آخیرده او حضرتدن سوروشور: بو اخلاقی هاردان گتیریبسن؟ حضرت بویورور: پیغمبرین (ص) مجلیسینه بیرینجی نفر من وارید اولاردیم، اورانی ترک ائدن آخیرینجی نفر ده من اولاردیم.
ملا صدرا فلسفی بحثلرین چوخوندا، کئچمیش فیلسوفلارین نظرلرینی نقل ائدردی مثلاً مشاء بئله دئییب و ایشراق بئله. او حتّا قدیم یونان فیلسوفلارین نظرلرینده نقل ائدردی. ملا صدرا بونلاری نقل ائدندن سونرا آرتیراردی: منیمده نظریم بئلهدیر. ملا صدرانین مئتودو بئله دئییل کی دئیه اونلار ایشتیباه ائدیبلر و غلط یول گئدیبلر. بلکه چوخ احتیرملا اوّل دوشونجهلری نقل ائدیر سونرا عالیمانه توصیف و نقد ائدیر آخیرده اؤز نظرین دئییر.
بونو نتیجه آلماق اولور کی ملا صدرا آزادلیغا قاییلیدی.
ملا صدرا اینسانلاری بئش یئره بؤلور: حیسّی، وهمی، خیالی، عقلی و شهودی اینسانلار. شهودی نوعوندا اینسان بیر سعهصدره چاتار کی دوشونجهلرین چوخونو تحمّول ائدهبیلر.
عالیملرین
دئدیگینه گؤره اولا بیلر قارانلیقدا قالماق گؤز تنبللیگینی موعالیجه ائلهسین.
لایوساینزین وئردیگی خبره گؤره، کانادانین تورنتو دانیشگاهینین موحقیقلری «موعاصیر بیولوژی» ژورنالیندا چاپ اولان تحقیق نتیجهلرینده دئییرلر: قارانلیغین تنبل گؤزونده اثرلی اولدوغونو پیشیک بالالاریندا گؤرسدیبلر، اوخشار نتیجهلری اینساندا دا اله گتیرمک اولسا، دونیادا میلیونلار نفرین گؤز تنبللیکلرینی موعالیجه ائتمک اولار.
فرقلی سببلره گؤره دونیا اهالیسینین یوزده دؤردونون "آمبلیوپی" و یا «گؤز تنبللیگی» موشکولو وار. میثال اوچون کاتاراکت (آب موروارید) ایشیغین بیر گؤزه دوشمهسینه مانع اولا بیلر، نتیجهده بئیین او گؤزدن گلن ایطیلاعاتین اِعمال ائتمگی دایاندیرار، بئلهلیکله گؤزون گؤرمهسی ضعیفلر.
بو موحقیقلرین دئدیگینه گؤره گؤز تنبللیگینه موبتلا اولان اوشاقلاردا سالیم گؤزو باغلاییب عاریضهلی گؤزو ایشلمگه مجبور ائتمک اولار. آما گؤز باغلیسینی ساخلاماغا دؤرد بئش یاشلی اوشاغی قانع ائلهمک چتین اولار و موعالیجه اولمامیش بؤیوکلردهده گؤز باغلیسی باغلاماق گونلوک حیاتینی موختل ائده بیلر.
قارانلیق اوتاق
موحقیقلر نئچه پیشیک بالاسینین بیر گؤزونو بیر هفته بویو باغلادیلار سونرا نئچه هفته اونلارین گؤزلرینی آچدیلار یعنی عملاً اونلاردا تنبل گؤز یاراتدیلار.
سونرا بو پیشیکلری آیری پیشیکلرله بیرلیکده زیل قارانلیق بیر اوتاقدا ساخلادیلار. 10 گوندن سونرا بو پیشیکلری قارانلیقدان چیخارتدیلار. نئچه هفتهنین عرضینده بللی اولدو کی اونلارین گؤز تنبللیکلری موعالیجه اولوب.
بو موحقیقلر تاپدیقلارینا اساساً اعتیقادلاری وار قارانلیق پیشیکلرین گؤرمه سیستملرینی اوّلیّه حالته قایتاریر بئلهلیکله تازادان تنظیملشمگه ایمکان تاپیر.
بو مئتودون اینسانلار اوسوتونده آزماییش اولماسیندان اوّل، گؤز تنبللیگینین موعالیجهسی اوچون هانسی یاشدان، نه زمان قارانلیقدا قالماقلاری و قارانلیغین شیدّتی بللی اولمالیدیر.
نئچه گون آختاریشدان سونرا روس عالیملری،جومعه گونو روسیهده اورالین گؤیونده پارتلایان گؤی داشینین تیکهلرینی تاپماغا موفق اولدولار.
فرانسه خبرگوزاریسینین وئردیگی خبره گؤره، روس عالیملری چلبیانسک شهری و اورالین اوستونده پارتلاییب بو منطقهنین موختلیف یئرلرینده یئره دَیَن گؤی داشینین بعضی تیکهلرینین تاپماسینی دئییبلر.
روسیهنین فوقالعاده حاللار ویزارتی یکشنبه گونو اعلام ائلهمیشدی: بو گؤی داشینین قطعهلرینین دوشمه احتیمالی اولان چربارکول گؤلونون غواصلار طرفیندن آختاریلماسی نتیجه وئرمهدی.
آما منطقهیه یوللانان اورال دانیشگاهینین عالیملری بو گؤی داشینین 50 تیکهسینی چربارکول گؤلونون یاخینلیغیندان تاپدیلار. تاپیلان تیکهلر یکاترینبورگ شهرینه یوللانیبلار.
علوم آکادمیسی عضوی و بو هیأتین رییسی ویکتور گروخفسکینین دئدیگینه گؤره، تاپیلان تیکهلر بو گؤی داشینین 'کندرایت'لر نوعی و یا همان داش جینسیندن اولماسینی بللی ائدیب. اونون یوزده اونونو دمیر تشکیل وئریردی.
ویکتور گروخفسکی دئدی: بو گؤی داشی 'چرباکول گؤی داشی' آدلانیب. اونون کیچیک تیکهلرینی گؤلون قیراغیندا تاپدیغیمزا گؤره اصلی قطعهلرینین چرباکول سولارینین درینلیگینده اولما احتیمالی وار.
قاباق، کولسترول و ایشباع اولموش یاغی اولمایان آز کالوریلی ترهوزلردن ساییلیر. آما فیبر، آنتیاوکسیدانلار، املاح و ویتامینلرله دولودور.
قاباق A، C و E ویتامینلریله دولودور. بتاکاروتن و آلفا کاروتن، کرپتوگزانتین، لوتئین، زئاگزانتین کیمی پلیفنولیک فلاوونوئید ترکیباتی اوچون یاخشی منبع ساییلیر. (کاروتن بدنده A ویتامینینه چئوریلر). B کومپلکس ویتامینلریله دولودور. میس، کلسیوم، پتاسیوم و فوسفور کیمی املاحلا دولودور. قاباق توخومو ایشباع اولمامیش یاغلار و فیبره یاخشی منبع ساییلیب اورگه فایدالیدیر. قاباغی گؤیچولردن آلا بیلرسیز.
آلاندا دیقّتیز اولسون الیزده آغیر اولوب ایچی دولو اولسون هابئله دریسی ساغلام و قیوریشمامیش اولسون. قاباغی کسدیکدن سونرا یخجالدا ساخلایین. بئلهلیکله هر دیلیمین نئچه گون بویو ایستیفاده ائده بیلرسیز. قاباغی آلاندان سونرا تر-تمیز یویوب آرادان ایکی بؤلوب توخوملارینی چیخارداندان سونرا دیلیم دیلیم ائدین. اونو موختلیف صورتلرده پیشیره بیلرسیز آما اَن یاخشی یول اونو بوخاردا پیشیرمکدیر. چینده قاباغین یارپاقلارینی آشا و سالادا قاتارلار. بعضی اؤلکهلرده قاباقدان شیرنی و کیک پیشیررلر. قاباق ناگتیده خوروشلار و آشلاردا ایشلهنر.
آرتیریت درمانی
قاباق توخومو مَفصللرین آرتیریتینی آزالتماقدا فایدالیدیر. اونون بو زمینهده کی تأثیرینی ایندومتاسین کیمی آرتیریت داوالارلا موقاییسه ائدرلر، بو تفاووتله کی قاباق توخومونون یان اثرلری یوخدور.
خوش خاصیّتلی پروستات
قاباق توخومو خوش خاصیّتلی پروستات درمانینین بیرینجی و ایکینجی مرحلهسینده ایستیفاده اولار. خوش خاصیّتلی پروستات بیرینجی مرحلهده ناخوشو گئجهلر نئچه دفعه یوخودان آییلدانا قدر سودوک دفعینین سایی چوخالار. ایکینجی مرحلهده مثانهنین فعالیتی چوخ ضعیفلر و سودوک کامیل صورتده دفع اولماز. قاباق توخوملاری تحریک اولان مثانهنین توختاماسینا فایدالیدیر.
هابئله اوشقلاردا مثانه داشینین یارانماسینا مانع اولار. بولغاریستان، تورکیه و اوکراین کیمی اؤلکهلرده کیشیلر قدیم عادتلره گؤره پروستاتا موبتلا اولماسین دئیه اوشاقلیقدان قاباق توخومو یئیرلر. قاباق توخوملاریندا «تستوسترون»ون «دیهیدروتستوسترون»ونا تبدیل اولماسینا مانع اولان «کیوکربیتاسین» آدیندا شیمیایی مادّه وار. دیهیدروتستوسترون اولماسا پروستات سلّوللارین یارانماسی چتینلشر.
روح دوشگونلوگو
قاباق توخوموندا اولان «ال – تریپتوفان» مادهسی روح دوشگونلوگو ناخوشلوغونا درماندیر.
بؤیرک داشی
قاباق توخومو یئمک، بؤیرک داشینین لاپ شایع داشی اولان «کلسیوم اوگزالات» داشینین یارانماسینا مانع اولار. بو توخوملار سودوکده داش یارادان مادّهنین سطحینی آزالدار. گونده 10 گیرم قاباق توخومو یئمک بؤیرک داشینین یارانماسینا مانع اولار.
سوموکلردن موحافیظه
یاش چوخالدیقجا سوموک پوکالما احتیمالی چوخالیر و قوجالار «روی» مادّهسی اولان یئمکلردن ایستیفاده ائلهمهلیدیلر. قاباقدا دا بو مادّه بوللو میقداردا وار.
قاباق چین فرهنگینده فراوانلیق و ریفاه رمزی کیمی ساییلیر. بو ترهوز بیرینجی دفعه هیندوستاندا تاپیلدی و ایندیلیکده دونیانین هر طرفینه یاییلیب.
ایمام حسن عسکری (ع) چتین و محدودیّتلرله دولو دؤوراندا یاشاماقلارینا باخمایاراق موختلیف ساحهلرده شاگیرد تربیت ائلهمک و دینی معاریف تبلیغیندن قالمادیلار. ایمام حسن عسکری (ع) چتین و حساس دؤوراندا یاشادیلار. او حضرتین بیرینجی درجهدهکی وظیفهسی ایسلام مکتبینی قوروماق و اونون حریمینده مودافیعه ائلهمک، بو حیات باغیشلایان دینه دعوت ائلهمک و اونون اصول و دَیَرلرینی گوستریش وئرمک ایدی.
اهل بیتین (ع) هامیسی شریعتین یاییلماسی، علمین تبلیغی، اونو آیریلارینا خصوصاً علم طالیبلرینه تانیتدیرماقدا و ایسلامی عقیده و تفکّورون حریمیندن مودافیعه ائلهماکده چوخلو فیکری و عملی چالیشمالار ائدیبلر. او عظمتلی اینسانلار، اومّت ایچینده نوخبه، عالیم و معریفت و عمل منبعی ساییلیردیلار.
ایمام حسن عسکری (ع) کرامتلی آتالاری کیمی اؤز دؤورانلاریندا عمل ساحهسینده موهیم نقشلری واریدی عین حالدا اهل بیت (ع) مکتبینین معاریفینی"کیتاب" و "سونّت" محورلیگی ایله تبلیغ ائلهمگی اؤز برنامهلرینده یئریدیردیلر.
ایمام حسن عسکرینین (ع) دؤورانی یعنی هیجری اوچونجو عصر، حادیثهلی دؤورانیدی. موختلیف فیکری مکتبلر "فلسفه"، "کلام"، "اصول"، "فیقه"، "تفسیر" و "حدیث" ساحهلرینده گوجلنمیشدیلر و موقابیله گوجلری چوخالمیشدی.
بو دؤورانین مکتبلری چوخیدی. بو آرادا اهل بیت (ع) فیقه، حدیث، تفسیر، سیاسی دوشونجه، علم، کلام، فلسفه و ایسلامی معریفتده مومتاز مکتبه صاحیب ایدیلر. ایمام حسن عسکری (ع) اؤز علمی فعالیتلرینی موختلیف شاگیردلرین تربیتی، موکاتیبه یولو ایله شوبههلره جواب وئرمک کیمی موختلیف حوزهلره بؤلموشدو.
ایمام حسن عسکرینین (ع) شاگیردلری
ایمام حسن عسکرینین (ع) محضرینده اولان شاگیردلرین چوخو بو حضرتین آتاسی و جدّینین دؤورانیندان اهل بیته(ع) ایرادتلری واریدی و بعضیلری ده ایمام (ع) زمانی اونلارا قوشولموشدولار. بو اینسانلار، علملری، معاریفی و حقیقتلری او حضرتدن آلیب آیریلارینا چاتدیریردیلار.
ابو عبدالله آدینا معروف اولان بؤیوک لوغت شوناس "احمد بن ابراهیم بن اسماعیل" ایمام حسن عسکری (ع) و ایمام هادینین (ع) مخصوص صحابهلریندن ساییلیردی. احمد ابن ابراهیم ایمام حسن عسکرینن (ع) مسألهلری و خبرلری واریدی کی نئچه جیلد کیتابدا مونتشیر ائدیب. ایمامین (ع) شاگیردلری موختلیف علمی و معرفتی ساحهلرین پیشرفتینده نقشلری اولوب.
هابئله دَیرلی اینسان "احمد بن اسحاق بن عبدالله بن سعد بن احوص اشعری" ایمام حسن عسکرینین (ع) خاص صحابهلریندن ساییلیردی و ایمام زمانیدا (عج) درک ائلهدی. او هابئله قوملولارین اوستادی و شئیخی ایدی. اونون دا تألیفاتی واردیر.
چوخلو کیتابلاری اولان "حسین بن شکیب مروزی" و "صالح بن ابی حماد" دا ایمام حسن عسکرینین (ع) شاگیردلریندن ایدیلر. هابئله "کتاب الرحمه" کیتابی کیمی چوخلو کیتاب مؤلیفی، شأن و منزیلت صاحیبی"سعد بن عبدالله قمی" ده ایمامین (ع) شاگیردلریندن ایدی.
کئچن ایلین آذرینده "کیپ کاناورال" فضایی مرکزدن گؤیه بیر اطلس راکتین توللانماسیله ایکی میلیارد یاریملیق پروژهنین سون مرحلهسی باشلاندی. «گؤرهسن مرّیخده حیات ایزلری وار؟» قدیمی سوآلینا جواب وئرمک اوچون.
دوققوز آی اون بیر گوندن سونرا "کیوریاسیتی" مریخ گزنی موفقیّتله 2.4 کیلومتر خطایلا مریخین موشخص اولان نوقطهسینه یئندی.
"کیوریاسیتی" بوتون سوآللارا جواب وئره بیلمهسهده یئردن کنارداکی حیاتین علامتلرینی تانییا بیلر.
کئچن هفته، حاضیرلاماسی آلتی آی چکن بیر پروژهنین ایجراسیله بو علامتلرین تاپیلماسینا اومید چوخالدی.
"کیوریاسیتی" مریخ گزنی بیرینجی دفعه اولاراق مریخین اوستواسینداکی قایالارین بیرینه نفوذ ائدیب آزماییشگاهی تحقیقلر اوچون نمونه گؤتوره بیلدی. بو نمونهده تحقیق ائلهمگین، مریخ کؤرهسینین کئچمیشده حیاتین اولوب اولماماسی باخیمدان اهمیتی وار.
"کیوریاسیتی"، مریخین "گیل" جولاسیندا –مریخ اوستواسیندا درین بیر جولا- اؤز قازینتیسینی آپاردی. 6.4 سانتی متر درینلیگی و 1.6 سانتی متر ائنلیگینده بیر دلیک آچیب بوز رنگده یوموشاق پودر چیخارتدی.
بو، اینسانین آیری کؤره درینلیگینه بیرینجی نفوذ ائتمهسیدیر.
بو دلیگین تصویرلری صاباحیسی گون یئره موخابیره اولدو.
پروژهنین ارشد عالیمی پروفسور جان گروتیزینگر، بو نمونه گؤتورمگی، کیوریاسیتینین مریخه یئنمهسیندن سونرا بو تیمین اَن بؤیوک موفقیّتی آدلاندیردی.
"کیوریاسیتی" متهسینی حاضیرلاماق آلتی آی چکدی. بو مته 2.2 مترلیک مریخ گزن روباتین قولونون آخیرینه قوشولوب. بو مته مریخ گزنین اون اساس علمی ابزارلارینین آخیرینجیسیدیر.
دوننهجن اؤلکه قانونلاریندا یئری اولمایا قانون ولیسیز و ولیلری پیس اولان اوشاقلاردان حیمایت ائتمه لاییحهسینین تصویبی ایله بو گوندن ایجرا اولور.
مهرین وئردیگی خبره گؤره، مجلیس نومایندهلری یکشنبه گونو بو لاییحهدن بیر تبصیره تصویب ائلهدیلر کی اونون اساسیندا ولی و اؤگئی اوشاق آراسیندا حضانت زمانی و اوندان سونرا دا ازدواج قدغان اولدو. مگر دادگاه موعیّن ائدن خاص شراییطده.
آما بو قانونون تصویبیندن اوّل نئجهایدی؟
اؤگئی اوشاغین محرملیک شراییطینده ایسلامین قایدالارینا گؤره، ددهلیکله قیزلیق آراسیندا ائولنمگه منع یوخدور.
بوتون تقلید مرجعلرینین نظرینه گؤره بئلنچی شراییطده محرمیّت یارانمالیدیر و بو محرملیک معمولاً ازدواج و نسبی رابیطهلرله باش وئرر.
آیت اللهالعظمی خامنه ای، اؤگئی اوشاغین محرمیّت حؤکمونه گؤره بویورور: «اؤگئی اوشاغین حؤکمو اوشاق حؤکمو دئییل و اونو بؤیودن کیشی و آرواد اونا محرم اولمازلار مگر رضاع وسیلهسی و یا بلوغدان سونرا و اوشاغین مصلحتین رعایت ائلهمک شرطی ایله بلوغدان قاباق شرع حاکیمینین ایجازهسیله موقّت ازدواجلا کی ایشکالی یوخدور.»
آیتالله محمد سعید حکیم بیر قیزی اوشاقلیغا گؤتورموش کیشینین -کی بو قیز اونون عیالیندان سوت یئمهییب -ایستیفتاسی جوابیندا دئییر:
سنه محرم اولماز، سنین فامیلین اولماز، او سندن ایرث آپارماز، سن اوندان ایرث آپارمازسان، بؤیوسه اونا باخا بیلمزسن.»
آیت الله فاضل لنکرانینین نظرینه، محرم اولماق یوللاری:
آیت الله فاضل لنکرانی بیر ایستیفتا جوابیندا دئییبلر: «قیز سوت امر اولسا بو یوللارلا اؤگئی ددهیه محرم اولار:
هر حالدا محرملیک صیغهسی قیز اوشاغینا مفسدهسی اولمامالیدیر. بلکه اونون مصلحتینی رعایت ائلهمک لازیمدیر. نئجه کی قیز بالیغ اولورسا آتانین و یا آتا جدینین ایجازهسی واجیب احتیاطا گؤره اعتیبارلیدیر.
اؤگئی اوشاق سوت امر اوغلان اولورسا آشاغیداکی یوللارلا اونونلا آنالیق آراسیندا محرملیک یاراتماق اولار.
همشهری
آنلاین: رییس جومهور موعظم رهبرلیک مقامینا یازدیغی بیر نامهده اؤزو و دؤلت
عضولرینین ایرادتلرینی بیلدیرمکدن سونرا تصریح ائلهدی: منله دؤلتدهکی
همکارلاریم مسئولیّتین سون لحظهلرینه قدر ایسلامی اینقیلابین ارزیشلرینه اورک
باغلاییب اؤلکه و جماعت خیدمتینده اولاجاغیق.
دؤلتین رسمی وبسایتینین وئردیگی خبره گؤره، محمود احمدی نژادین کامیل نامهسی بئلهدیر:
بسم الله الرحمن الرحیم
حضرت آیت الله خامنهای (مدظله العالی)
موعظم رهبرلیک مقامی
سلام و تحیّتله
سیزین شنبه گونونده 91.11.28 اولان فرماییشلریزه عطف اولاراق استحضاریزا چاتدیریر: من و دؤلتدهکی همکارلاریم مسئولیّتین سون لحظهلرینه قدر ایسلامی اینقیلابین ارزیشلرینه اورک باغلاییب اؤلکه و جماعت خیدمتینده اولاجاغیق و آرخایین ائدیرم جماعت خادیمی عنوانیندا بیزیم بوتون چالیشماقلاریمیز، اؤلکهنین اوجالماسی و موشکوللرینین حل اولماسی یولوندا اولوب اؤلکه مصلحتلریندن قیراق، کیچیک آددیمدا آتمایاجاغیق.
منله دؤلت عضولرینین سیزه اولان ایرادتی همیشهلیکدیر. حضزتعالینین سلامت و توفیقاتینین دوامینی موتعال آللاهدان ایستیرم.
محمود احمدینژاد
حیرصلنمک
هامیمیزین تجروبه ائتدیگیمیز طبیعی بیر هیجاندیر. آما اونون سایی چوخالیب طرزی
فرقلی اولاندا داغیدیجی حیسّلر یارادیب شخصین اؤزونه، اطرافینداکیلارا جوبران
اولونمایان زیانلار وورا بیلر. حیرصین اساس سببی اطرافداکیلارین غیر موناسیب داورانیشلاریدیر.
موختلیف شخصلرین عکس العمللری حیرصلنمک موقابیلینده فرقلی اولار. بیر عیدّه اؤز حیرصلرینی گیزلدرلر و اونون بیلینمهسینه ایمکان وئرمزلر.
بعضیلری حیرصلننده قیشقیرارلار، یامان دئیرلر، یاخینداکیلاری دؤیرلر، اونلاری لاغا قویارلار، اونلارین سؤزلرینه قولاق آسماییب حقلرینی سایمازلار. بعضیلری حیرصلننده یاواش آما مؤحم دانیشارلار، اطرافداکیلارین دانیشیغین کسمزلر، آیریلارین حقلرینی آیاقلامادان شفاف و احتیراملی صورتده اؤز حیسّلرینی دئیرلر.
بئله داورانیشلارا جورأتلی داورانیشلار آدی وئریلیر. شخص جورأتلی داورانیشلا داعواسیز فیلانسیز اطرافداکیلارا ناراحات و حیرصلی اولدوغونو گؤرسدیر.
داعوا دالاشین عاییلهلرده قویدوغو داغیدیجی اثرلره گؤره آشاغیدا حیرصین کونترولو اوچون بیر سئری یوللار تقدیم اولور:
1. اهمیّتی وار؟ یولداشیزلا داعوا دالاشدان اوّل دوشونون گؤرون موضوعنون سیزی حیرصلندیرمگه اهمیّتی وار یا یوخ؟ اوندان واز کئچه بیلرسیز یا یوخ؟ و یا آیری ایش گؤرهسیز.
2. حیرصین علامتلرینه دیقّت ائدین. حیرصدن اوّل هوشدار وئرن ایلکین علامتلری گؤروشر. بو علامتلری تانیییب کونترول ائلهمکله حیرصین شیدّتلنمگینین اؤنونو آلماق اولار. اورک دؤیونتوسونون آرتماسی، قان تضییقینین قالخماسی، عضلهلرین ییغیشماسی، نفس آلمادا دگیشمه، اللرین یوموروق اولماسی، دیشلرین بیر-بیرینه دَیمهسی کیمی دگیشیکلیکلر، حیرصین فیزیولوژی علامتلری ساییلیر.
منفی حیسّیزی دئیین. زوجلار بعضاً ناراحاتلیقلارینی دئمک یئرینه اونو تاماشایا قویورلار. مثلاً دانیشماماق، قیشقیرماق کیمی ایشلر گؤررلر. سیز ناراحاتلیق سببینی دئمهسز یولداشیز اوندان خبری اولمایاجاق. داعوا دالاش یئرینه موناسیب سؤزلرله حیسّلریزی دئیین. مثلاً «سؤزونه عمل ائلهمَیَنده ناراحات اولورام» سؤزونو اونلارا دئیین. اؤز حیسّیاتیزی دئمکله یارانان موشکولون حلّینه کؤمک ائتمیش اولورسوز.
3. سؤزلریزدن موغایات اولون. آلچاتماق، هده قورخو گلماق، قورخوتماق معناسی داشیان کیمی سؤزلری آغزیزا گتیرمهیین. دیقّتیز اولسون سسیز اوجالمیش اولسا، حیرصلی دانیشساز آرام اولماق اوچون بیر آز مکث ائدین.
4. موقعیّتی ترک ائدین. بحثین ایدامهسیله حیرصیزی کونترول ائلیه بیلمهدیگیزی آنلاساز، دانیشغین قالانینی سونرایا ساخلایین. بو ایشله اؤزوزله یولداشیزا حیرصدن اوزاقلاشیب موناسیب داورانماغیزا فورصت یارادیبسیز. «ایندی حالیمیز موناسیب دئییل، پئشمان اولابیلهجگیمیز سؤزلر دانیشا بیلریک. ایجازه وئر یاخشی بیر شراییطده دانیشاق» سؤزونو دئیه بیلرسیز. یا دا « ایندی من حیرصلنمیشم، بو مسألهیه گؤره سونرا دانیشاریق».
5. اؤزوزو آراملادین. حیرصی سویوتماق اوچون: درین نفس آلماق، ال-اوز یوماق، سو ایچمک، یول یئریمک کیمی یوللارین موثبت اثری اولا بیلر. حیرصی سویوتماق اوچون ریلکسئیشینده موناسیب یولدور. ریلکسئیشین بدنین تیرلنمیش عضلهلرینی شوللاتماق معناسیندادیر. بیری حیرصلننده عضلهلری تیره چکیلر. آما بدن ریلکس اولان زمان شوللاشار و ذهنده آراملاشار.
6. موشکوللریزی حل ائدین. بعضاً داعوا دالاشین یارانماسینین اساس سببی ائوده اولان موشکوللردیر. موشکوللری دیبلی کؤکلی آختارین و حل یوللارینی تاپین. اونلاری مومکون اولان قدر حل ائدین.
7. باغیشلایین. باغیشلاماق مسألهنی یاددان چیخارتماق معناسیندا دئییل بلکه اؤزونو حیرصدن قورتارماق معناسیندادیر. باغیشلاماق سیزین حیسّلریزی کونترول ائده بیلدیگیزین علامتیدیر.
8. عوذر ایستهمکدن قورخمایین. داورانیشیزین یولداشیزی اینجیتمهسینی بیلسز عوذر ایستهیین. بو ایش رابیطهلرین مؤحکملشمهسی اوچون لازیمدیر.
سوئد دؤولتی اوستوکهولمون"بوت شیرکا" مسجیدینین مینارهسیندن فقط جومعهلر اذانین یاییلماسینا ایجازهسینی وئردی.
مهرین وئردیگی خبره گؤره، اوستوکهولمون جنوبوندا یئرلشن بوت شیرکا کومونونون مقاملاری تازالیقدا، بو کومونون «فیتیا» ماحالیندا یئرلشن مسجیدینه مینارهلردن اذان پخش ائلهمگه ایلکین ایجازهنین وئریلمهسیندن خبر وئردیلر.
اذانین مسجید مینارهسیندن یاییلماسینا یالنیز جومعه گونو ایجازه وئریلیر. بئله ایجازهنین صادیر اولماسی سوئدین سئکولار جامیعهسینده طبیعتاً عکس العملسیز قالمادی. دئییلن ایدعالارین بیری بئلهدیر: مذهب آزادلیغی فقط مذهب سئچمهده آزادلیق معناسیندا یوخ بلکه اهالینین بیر مذهبی طرد ائلهمکدهده آزاد اولمالاری معناسیندادیر. اذانین مینارهدن یاییلماسینا ایجازه وئرمک، اهالینین قوناق اوتاقلارینا قدر مذهبی زورونان تحمیل ائلهمک معناسیندادیر. بو دا سوئد جامیعهسینه حاکیم اولان سئکولاریزم اصولونون ضیدّینهدیر.
بئله اعتیراضلارا گؤره اذانین یاییلما ایجازهسی بوت شیرکا مسجیدینده هلهلیک آسیلی قالیبب.
رحمتلیک
علامه مجلسی، رحمتلیک شئیخ صدوقون امالیسیندن نقل ائدیر پیغمبرین (ص) قیلینجینین
دستهیینده بو سؤزلر یازیلمیشدی:
«صِلْ مَنْ قطعک و قُلِ الحقَّ و لَوْ عَلیکَ یا علی نَفْسِکَ و أحْسِنْ بِمَنْ أسَاءَ إلیْکَ»
نه مؤحتَوالی سؤزلر، اؤزو ده قیلینج دستهیینده ! یعنی پیغمبر (ص) قودرته چاتیب الینه قیلینج آلدیغی زامان نه ائتمهلیدیر؟ ایشی ساواشماقمی، قان تؤکمک و رحمسیزلیکدیر؟ یوخسا رحمت، لوطف و کرم؟
قیلینج موهاجیمین دفعی و موزاحیمین رفعی اوچون اولدوغونا گؤره دستهیینه یازیلیب:
«صِلْ مَنْ قطعک؛ بیری سندن قیریلسا سن اونا قوشول».
او سنین ائوینه گلمهسه سن اونون ائوینه گئت؛ حالینی سوروشماسا سن اونون حالینی سوروش؛ دئمه او گلمهدی منده گئتمیرم؛ او منیم حالیمی سوروشمادی منده سوروشمارام.
«قُلِ الحقَّ و لَوْ عَلیکَ یا عَلی نَفْسِکَ؛ (هر زمان و هر یئرده) سنه زیانیدا اولسا حقّی سؤیله.
«و أحْسِنْ بِمَنْ أسَاءَ إلیْکَ؛ سنه پیسلیک ائدنین حقّینده یاخشیلیق ائله».
بیزه یاخشیلیغی و یا پیسلیگی کئچمهین بیزیمله رابیطهسی اولمایان بیرسینه، خیدمت ائدیب اونون موشکولونو حل ائلهمک چوخ موهیمدیر. بو ایشله البته گؤزل ایش گؤرموشوک آما ائلهده موهیم ایش گؤرمهمیشیک. بیزه خیدمت ائدن بیر اینسانا، خیدمت ائلهدیگیمیز زاماندا یئنه موهیم ایش گؤرمهمیشیک.
آما بیزیم یولوموزدا قویو قازیب بیزه پیسلیگی کئچمیش اینسانا، یاخشیلیق ائلهمک موهیم ساییلار. موشکولونو حل ائدیب یولوندان تیکان گؤتورمک؛ کمال و اخلاق مکاریمی بودور. چونکی بیزیم مودئلیمیز حضرت محمد (ص) بویوروب:
«إنی بعثت لأتمم مکارم الاخلاق»
من اخلاق مکاریمینی کمالا چاتدیرماق اوچون گلمیشم.
پیغمبریمیزین(ص) مولود گونون دوننیسی،گئجه ساعت اوندا آللاه دونیانین اَن گؤل وارلیغینی مندن بایراملیق آلدی !
آنام، وارلیغیم الیمدن گئتدی !
بایرامیم یاسا دؤندو !
گونوم قارالدی !
یتیم قالدیم !
آی آنام! سن گئدندن اورگیم غمله دولوب
سن گئدندن او گؤزل باخچا سولوب
آنامین بسله دیگی گؤزل گوللره باخیرام، گؤرورم اونلار دا منه تای یتیم قالدیلار
گؤزل روحونون شادلیغینا بیر حمد و سوره احسان ائدین
حضرت
ایمام جعفر صادق (ع) ایمام محمد باقرین (ع) اوغلو و اُمّفَروَه بنت قاسم ابن محمد
ابن ابیبکر آدیندا بیر آناداندیر. ابوعبداللَّه، ابواسماعیل، ابوموسی او حضرتین
کونیهلریندن و صادق، فاضل، طاهر، صابر و... او حضرتین لقبلریندن ساییلیر.
حضرت هیجری قمری ایلین 83-جو ایلینده مدینهده دونیایا گلدی. او حضرتین اوشاقلارینی اون نفر دئییبلر. ایماملار ایچینده، ایمام صادقین (ع) عصری، تایسیز ایدی و او حضرتین عصریندهکی ایجتیماعی و فرهنگی شراییط ایماملارین هئچ بیرینین عصرینده یوخیدی. چونکی او دؤوران سیاسی لحاظدان بنیامیّهنین ضعیفلهمهسی و بنی عباسین گوجلنمهسی دؤوریدی و بو ایکی دسته حکومتی اله کئچیرماق اوچون موباریزه ائدیردیلر. بو اوزدن بو دؤوران ایمام صادق (ع) و شیعهلرین نیسبی صورتده ساکیتلیک و آزادلیق دؤورانی ایدی.
فیکری و مدنی جهتدنده ایمام صادقین (ع) عصری موناسیب بیر عصریدی. ایمام صادق (ع) بو موناسیب فورصتدن ایستیفاده ائدیب آتاسینین علمی و فرهنگی نهضتینی ایدامه وئردی. بؤیوک علمی حوزه یاراتدی و او گونکی عقلی و نقلی علملرینده مینلرجه فاضیل شاگیرد تربیت ائلهدی.
نیظام مصلحتینین تشخیص مجمعی رئیسی دئدی: من کند اوشاغیندان آرتیق بیر شئی دئییلم و آبروم نیظامدان گلیب. البته منیم یولوم او بیریلریندن آیریدیر چونکی من رهبرله ایشلهمهلییم. ایچَریده بیر عیدّه ایستیر منیمله رهبر آراسینی بیر-بیرینه وورسون آما رهبرله من بیر-بیریمیزله راحات دانیشیریق و یولدا بودور.
مهرین وئردیگی خبره گؤره، آیت الله هاشمی رفسنجانی یکشنبه آخشام ژورنالیستلر و وبلاگ یازانلارلا گؤروشده، بو سوآلین جوابیندا کی اؤلکهنین ایندی سیزه احتیاجی وار و دولت گمیسینی اله آلمالیسیز، دئدی: اؤلکهنین بویون احتیاج اولدوغو اَن موهیم زاد اورک بیرلیگیدیر. مندن داها یاخشی، داها عالیم و داها انرژیلی اینسانلارین وارلیغینا اعتیقادیم وار و فیکر ائلهسهیدیم کی مندن سووای آیریسی یوخدور گلردیم.
ایچَریده بیر عیدّه ایستیر منیمله رهبرین آراسینی بیر-بیرنه وورسونلار.
او آرتیردی: من کند اوشاغیندان آرتیق بیر شئی دئییلم و آبروم نیظامدان گلیب. البته منیم یولوم او بیریلریندن آیریدیر چونکی من رهبرله ایشلهمهلییم. ایچریده بیر عیدّه ایستیر منیمله رهبر آراسینی بیر-بیرینه وورسون آما رهبرله من بیر-بیریمیزله راحات دانیشیریق و یولدا بودور.
رهبر دئدیلر مجلیسین یوزده آلتمیشیدا منیمله موخالیف اولسالار اؤلکهنی خطر تهدید ائلهمیر.
او آرتیردی: بویون اورک بیرلیگی دوشمن قاباغیندا اَن گوجلو قالخاندیر. بو تکجه منیم سؤزوم دئییل بلکه رهبرینده سؤزو بودور. یادیمدادی مجلیس اینتیخاباتیندان اوّل موعظم رهبرلیک مقامیایله گؤروشوم واریدی و غربلیلرین اتومی بحث، تروریزم، اینسان حقلری و ایرانین دوزلتدیگی راکئتلر بارهسینده دانیشدیق و حل یولو آختاریردیم. اونلار بویوردولار: اؤلکهده اورک بیرلیگی اولسا، بو اَن یاخشی دیفاع ساییلیر.
آیت الله هاشمی رفسنجانی دئدی: من دئدیم: بویون کی بو اورک بیرلیگی یوخدور و رهبر دئدیلر: مجلیسین یوزده آلتمیشینین منیمله موخالیف اولماسینا موطمئین اولسام، یئنهده اؤلکهنی خطر تهدید ائلهمیر. هاشمی دئدی: البته کامیل اورک بیرلیگی هئچ اؤلکهده یوخدور آما اینقیلابین اوّللرینده مونافیقلر، تروریستلرین اولماغی ایله بئله، بیزی 8 ایل موقدس دیفاع ایللرینده غالیب ائدن، بو اورک بیرلیگیمیز اولدو.
ایمام، اساسی قانونی یازماغی، پاریسده اولان زماندان باشلادی
نیظام مصلحتینین تشخیص مجمعی رئیسی خاورمیانه و قونشو اؤلکهلرین وضعیّتینه ایشاره ائدیب دئدی: افغانستان شوروینین مغلوب اولماسی ایله بیر زماندا اینقیلابینی بیزله باشلادی آما اورک بیرلیگینین اولماماسی باعیث اولدو هلهده خیابانلاردا قان تؤکولسون. آما بیزیم اینقیلابیمیز اوّل بیر گوندن جماعتین اورک بیلیگی و رأییایله ایدی. ایمام (ره) اینتیخاباتا تلهسردیلر. یادیمدادیر الجزایرلیلر پیام وئردیلر بیز 20 ایلدن سونرا اساسی قانون یازدیق آما ایمام اساسی قانونی یازماغی پاریسده اولاندان باشلامیشدی.
بینظیر بوتونون طالبان بارهسینده هاشمییه وئردیگی جواب
آیت الله هاشمی رفسنجانی مصر و لیبی اینقیلابینا ایشاره ائدیب دئدی: موتأسیفانه مصر و لیبی کیمی تازا اینقیلابلارین چردگینه سلفیلر و طالیبان نفوذ ائدیب و عجیب غریب جریانلار شکل تاپماقدادیر. اؤز ایشلرینهده او قدر ایطمینانلاری وار کی اؤزلرینی پارتلاتماغا بئله حاضیردیلر. یادیمدادیر خانیم بینظیر بوتویا دئدیم: سیز کی بو قدر آچیق دوشونجهلی آدامسیز نیه طالیبانی تربیت وئریرسیز. جواب وئردی: دولتین الینده دئییل و مالّالار بو ایشی گؤرورلر. من اؤزوم آروادام و آروادلار علئیهینه اولان شوعارلاری قبول ائتمیرم.
آیت الله هاشمی رفسنجانی وحدت هفتهسینه ایشاره ائلهمکله دئدی: بیر گونلر پیغمبرین (ص) ویلادت گونو قیرمیزی پالتارلا حضرت معصومهنین (س) حرمینه داخیل اولوب ایسلام و پیغمبر دوشمنلریندن اینتیقام آلماق ایدعالاری اولوردو آما برائت هفتهسی وحدت هفتهسینه چئوریلدی و بو هفتهنین ایبتیکاری آیتالله منتظری طرفیندن ایدی. بیزیم نیظامین سیاستیده وحدتدیر آما ایفراطی جریانلارا موبتلا اولموشوق.
نیظام مصلحتی تشخیص مجمعین عضوی مسئوللار آراسیندا اولان ایختیلافا ایشاره ائدیب دئدی: منیم و خاتمی دورانیندا دا ایختیلاف واریدی آما بویون بیر-بیرلرینی پارچالاییرلار.
ایشیقلی بیر گونده خرچنگ
آناسی ایله بیرلیکده قوملار اوستونده قدم وورماغا چیخیرلار .. .
آنا بیردن قیشقیریر: «اوغلوم، سنین یئریشین گؤزل دئییل. یان طرفه اَیریلمهدن قاباغا گئتمگه اؤیرنمهلیسن! ».
بالاجا جواب وئریر: «خواهیش ائدیرم آنا، سن اؤزون دئدیگین کیمی اول !»
حیکمت: اینسانلارین داورانیشینی سؤزله دگیشدیرمگه چالیشمایین. اولگو اَن یاخشی دگیشدیرمکدیر. (اینسانلارا اولگو و نمونه اولماق لازیمیدر، اونلاری سؤزله هیدایت ائتمک اولماز.)
سرطانا البحر
خرج سرطان وأمه ذات یوم مشرق من بیتهما لیتنزها على الرمل....
فجأة... صرخت الأم : "أیها الولد، لست رشیقاً فی مشیتک، یجب أن تعود نفسک على المشی باستقامة للأمام دون التواء من جانب إلى آخر."
قال الصغیر : "أرجوک أمی، کونی أنت المثل لأحتذی بک."
الحکمة : لا تحاول تعدیل سلوک الناس بالکلام فالمثال افضل تعدیل.
مادّه
عالمینده مقصده چاتماغا بیر سئری طبیعی دلیللر و بیر سئری روحانی و نفسانی دلیللر
احتیاجدیر.
قورآن کریم موختلیف یئرلرده آللاها توکّول ائتمگی ایمانلی اینسانلارین خصوصیّتلریندن ساییر و بویورور: « وعلی الله فتوکلوا ان کنتم مؤمنین» ایمانیز اولسا آللاها توکّول ائدین. (مائده سورهسی آیه 23)
علامه طباطبایی توکّولون تعریفینده بئله یازیب:
مادّه عالمینده ایرادهنین نفوذونا و مقصده چاتماغا، بیر سئری طبیعی دلیللر و بیر سئری روحانی و نفسانی دلیللره احتیاج وار. اینسان، عمل میدانینا گیرنده و بوتون طبیعی عامیللر حاضیر اولان زمان، اونونلا مقصد آراسیندا فاصیله یارادان ایراده سوستلوغو، قورخو و آیری روحی عامیللردیلر.
بو وضعیّتده اینسان آللاها توکّول ائدیرسه، ایرادهسی گوجلو و عزمی ثابیت اولوب روحی مانعلر و موزاحیملر اونون موقابیلینده خونثا اولاجاق. چونکی توکّول مقامیندا اینسان سببلر سببی ایله بیرلشهجک و بو بیرلشمکله نیگرانچیلیغا یئر قالمایاجاق.
امیرالمؤمنین علی (ع) توکّول بارهسینده بویوروب: « من توکل علی الله ذلت له الصحاب و تسهلت علیه الاسباب و تبوء الخفض و الکرامه» هر کیم آللاها توکّول ائلیه چتینلیگلر اونا یوموشانار و وسیلهلر اونا فراهم اولار و راحالیقدا و ووسعتده و کرامتده یئر آلار.
توکّول اینسانین بوتون ایجتیماعی و شخصی ایشلرینه اثر قویار او جوملهدن تصمیم توتماغا. توکّول باعیث اولار اینسان تصمیمینده قاطع و قرارلی اولسون. بو بارهده قورآندا چوخلو آیه وار.
توکّولون ایکینجی ثمرهسی شوجاعتدیر. اینسان آللاها توکّول ائدیب میدانا گیرنده هئچ زاددان و هئچ کسدن قورخوسو اولماز.
توکّلون اوچونجو فایداسی گوناهدان و شیطان سولطهسیندن اوزاق اولماقدیر. قورآن بو بارهده بویورور:
« فقالوا علی الله توکلنا ربنا لاتجعلنا فتنه للقوم الظالمین» دئدیلر آللاه بیز سنه توکّول ائدیریک ! بیزی ظالیم قوومون فیتنهسی آلتیندا قویما!»
توکّولون اثرینه ریوایتلرده ده ایشاره اولوب. پیغمبر (ص) بویوروب: « من احب ان یکون اقوی الناس فلیتوکل علی الله» هر کیم جماعتین اَن گوجلوسو اولماق ایستیر، آللاها توکّول ائلهسین.
ریوایتلرده توکّولون اثرلریندن یوخاری هیمّتهده ایشاره اولوب. ریوایتلرده وار پیغمبر (ص) بیر عیدّهنی گؤرور اوتوروبلار و اکینچیلیک دالیسیجان گئتمیرلر. بویورو: «نه ایش گؤرورسوز؟» دئییرلر: «بیز توکّول ائدنلریک. آللاها توکّول ائلهمیشیک». حضرت بویورور: «سیز توکّول ائدنلر دئییلسیز بلکه جماعته یوکسوز».
ایمام سجّادین (ع) دوعاسینا اساساً مؤمین اینسان اؤز ایشلرینی آللاها تاپیشیرار و یاشاییش مرحلهلرینده اونو اؤزونه دایاق بیلر. حضرت بویورور: «ائی آللاه! تکجه سنه یالواریرام و سنه اومودوم وار و تکجه سنی چاغیرب سنه پناه گتیریرم و تکجه سنه اینانیرام و سنی اؤزومه دایاق بیلیرم و سنه ایمان گتیریرم و تکجه سنه توکّول ائدیرم».
اوشاقلارین
هر کسدن آرتیق حیمایت و دیقّته احتیاجلاری وار و اونلاردان حیمایت کسیلمهیینجه
موشکول قاباغا گلمز آما اوشاقلارین حقلی احتیاجلاری و ایستکلرینه دیقّتسیزلیک اولورسا،
اونلاری استر ایستهمز تبهکارلیق معرضینده قرار وئرر.
تبهکارلیقدا فیزیکی و بیولوژی عامیللرین اثری اولسا دا موحیطین تأثیری داها چوخدور. اوشاق اؤزونو آیریلاریندان فرقلی حیسّ ائدنده و اطرافداکیلار و جامیعهنین اونو گؤرمهدیم حسابلاماسینی و اونا ارزیش وئرمهمهسینی گؤرنده، اؤزونو مجبور گؤرهجک جامیعهنین قاباغیندا جیبهه توتسون و اؤز حقّینی زورلا دا اولسا آلسین و یا بو ظولمه گؤره جامیعهنی تنبیه ائلهسین.
جامیعهده اولان ایجتیماعی، سیاسی، ایقتیصادی، فرهنگی، علمی و صنعتی دگیشیکلیکلر نسللر آراسیندا فاصیله آچیر و باعیث اولور اوشاقلار حیس ائدهلر والدین اونلارین ایستکلرینه و نظرلرینه اهمیّت وئرمیرلر. بئلهلیکله اونلارین قاباغیندا جیبهه قورورلار و بیر گون بو شراییطه دؤزمگی، ایمکانسیز گؤرنده ائودن قاچماغا دا ایقدام ائدیرلر. ائشیکده ده تبهکارلیق زمینهلری حاضیر و آمادهدیر.
اوشاغین ایستکلرینی یئرینه گتیرمک، اونون یاشینا موناسیب اولمایان شراییطده ده تبهکارلیق احتیمالی چوخالیر. حددن آرتیق آزادلیق وئرمک و حقسیز ایستکلرینیده یئرینه گتیرمک و عکسینه حقلی ایستکلرینه دیقّت یئتیرمهمک و اونو تحقیر ائلهمک و یاشیتلاریندان اوزاق ساخلاماق اوشاغی تبهکارلیغا طرف ایتهلر.
یاشاییش ایمکانلارینین اولماماسی، والدینین ایقتصادی لحاظدان ضعیف اولماسی، اونلارین مسئولیتسیزلیگی ده، اوشاغین تربیتینده موهیم تأثیری وار و تبهکارلیق شراییطینی حاضیرلایا بیلر.
جامیعهده دوزگون و سالیم اینسانلارین نمونه و اولگو کیمی مطرح اولماماسی و اونلارین یئرینه غیری موناسیب شخصلرین اولگو عنوانیندا تقدیم اولونماسی اوشاقلاری قورخولو گلهجگه آپارا بیلر.
بیر جوان کعبهده دال به دال بو
دوعانی ائدیردی:
«ائی دوغرولارین کؤمگی اولان آللاه، ائی حرامدان اوزاق اولانلارین کؤمگی اولان آللاه، سنه حمد و ثنا ائدیرم».
بو حال هامینین دیقّتینی جلب ائلر. بیری یاخینلاشیب دئیَر: «نییه فقط بو دوعانی ائلیرسن؟ آیری دوعا باشارمیسان؟»
او باشلار تعریفلهمگه:
«یئددی-سککیز ایل بوندان قاباق یئنه کعبهده اولدوغوم گون، قیزیللا دولو بیر توربا تاپدیم. اوندا مین قیزیل سیکّه واریدی. ایچیمدن بیر سس «بو قیزیللارلا بئله ائدرسن، بو ایشلری گؤررسن» دئییردی. اؤز-اؤزومه «یوخ بو منیم دئییل آیریسینین مالیدیر، حرام اولار» دئدیم.
بو آندا بیر نفر «بئله بیر توربا تاپان وارمی» دئیه باغیریردی. چاغیردیم اونو. «نئجه بیر توربایدی؟ ایچینده نه واریدی؟» دئیه سوروشدوم. توربانین علامتلرینی و ایچینده مین قیزیل اولدوغونو دئدی. «اوندا بس آل» دئییب توربانی وئردیم. آدام توربانی آچیب ایچیندن منه اوتوز قیزیل وئردی. بازارا گئتدیم. تمیز اوزلو بیر جوان اسیری تعریفلهیه-تعریفلهیه ساتیردیلار. جوانین تمیزلیگی دیقّتیمی چکدی. یانلارینا گئتدیم «بو کؤله اوچون نه ایستیرسیز دئدی» اوتوز قیزیل دئدیلر. آدامدان آلدیغیم اوتوز قیزیلی وئریب جوانی آلدیم. بیر ایکی ایل کئچدی. جوان چوخ چالیشقان و چوخ ادبلی ایدی. اونو آلدیغیما چوخ راضی ایدیم.
بیر گون اونونلا گئدرکن قاباقدان ایکی اوچ نفر گلیردی. جوان منه دئدی: «آغام ! من مراکش امیرینین اوغلویام. بو گلنلر بابامین آداملاریدیلار. منی تاپدیلار. سندن منی آلماق ایستهیهجکلر. سن یاخشی بیر آدامسان. اونلارا اوتوز میندن آشاغییا ساتما».
اونلار یانیما گلدی. «بو اسیری بیزه ساتیرسانمی؟» دئدیلر. جواب وئردیم: «ساتیرام». «آلتمیش قیزیل وئرک» دئدیلر. «اولماز»دئدیم. «یاخشی! آما سن بونو اوتوز قیزیلا آلمادین می؟ بیز سنه ایکی قاتینی وئریریک» دئدیلر. «ائله ایسه گئدین بازاردان آلین» دئدیم. آرتیرا آرتیرا ایرمی مین قیزیلا چیخارتدیلار. «اوتوز میندن آشاغی وئرمهرم» دئدیم. چارهسیز قالیب قبول ائلهدیلر. قیزیللاری وئریب جوانی آلیب گئتدیلر. من او اوتوز مین قیزیللا ایش یئرلری آچدیم، تیجارت ائلهدیم داها چوخ وارلاندیم.
بیر گون دوستلاریم منه «چوخ وارلی بیر عاییلهنین یاخشی بیر قیزی وار، آتاسی تازا رحمته گئدیب. سنی اونونلا ائولندیرک» دئدیلر. منده «اولور»دئدیم. کبین کسیلدی. دوه یوکلری جاهازلاری گتیردی. جهاز آراسیندا بیر توربا دیقّتیمی جلب ائلهدی. قیزا «بو نهدیر؟» دئدیم. «ایچینده 970 قیزیل وار، بابام کعبهده بونو ایتیرمیش، اونو تاپان جوانا اوتوزونو وئرمیش قالانینیدا منه هدیه ائلهمیش» دئدی.
دئمک او تاپدیغیم قیزیللار منیم ریزقیم ایدی، وئرمهسهایدیم حرام یوللا گلردی. ایندی حلال یولدان یئنه منه گلدی.
منه کؤمک ائدیب حراملاردان قورویان، نئجه نعمتلر احسان ائدن ربّیمه حمد ائدیرم».
Halal paranın gücü
Gencin birisi Kâbe'de hep,
"Ey dogrularin yardimcisi olan Allahım, ey haramdan sakinanlarin yardimcisi olan Allahım, sana hamdü sena ederim" diye dua eder
Bu durum herkesin dikkatini çeker
Birisi, (Neden hep ayni duayi yapiyorsun, baska bir sey bilmiyor musun?) der
O da anlatir:
7-8 sene önce yine Kâbe'de iken içi altin dolu bir torba buldum Tam 1000 altin vardi Içimden bir ses (Bu altinlarla, sunlari sunlari yaparsin) diyordu Hayir dedim kendi kendime, bu benim degil, baskasinin mali,kullanmam haram olur dedim
Bu sirada birisi, "söyle bir torba bulan var mi?" diye bagiriyordu Çagirdim onu, nasil bir torbaydi, içinde ne vardi diye sordum Torbayi tarif etti ve içinde 1000 altin vardi dedi Al öyleyse torbani diyerek verdim Adam torbayi açip içinden bana 30 altin verdi Pazara gittim Temiz yüzlü genç bir esiri överek satiyorlardi Gencin temizligi dikkatimi çekti Yanlarina gittim, bu köle için ne istiyorsunuz dedim 30 altin dediler Adamdan aldigim 30 altini verip genci satin aldim Bir iki yil geçti Genç çok çaliskan, çok edepli idi Onu aldigima çok memnun olmustum Bir gün onunla giderken karsidan iki üç kisi geliyordu
Genç bana dedi ki,Efendim, ben Fas emirinin ogluyum Bu gelenler babamin adamlari Beni buldular Senden beni satin almak isterler Sen iyi bir insansin, onlara 30 bin altindan asagiya satma) dedi
O kisiler yanima geldi, bu esiri bize satar misin dediler Satarim dedim 60 altin verelim dediler Olmaz dedim Iyi ama sen bunu 30 altina almadin mi? Biz sana iki mislini veriyoruz dediler Öyleyse gidin pazardan alin dedim Artira artira 20 bin altina kadar çiktilar 30 binden asagi olmaz dedim Çaresiz kabul ettiler Altinlari erip, genci alip gittiler Ben o 30 bin altinla isyerleri açtim, ticaret yaptim, daha çok zengin oldum
Bir gün bana arkadaslar, "çok zengin bir ailenin iyi bir kizi var Babasi yeni vefat etti Onunla seni evlendirelim" dediler Ben de "olur" dedim Nikah kiyildi Deve yükleri çeyizini getirdiler Çeyiz rasinda bir torba dikkatimi çekti Kiza, "bu nedir" dedim "Içinde 970 altin var, babam Kâbe'de bunu kaybetmis, bulan gence 30 unu vermis Kalanini da bana hediye etti, çeyizine koyarsin dedi"
Demek ki buldugum altinlar benim rizkim imis, vermese idim haram yoldan gelecekti, simdi helal yoldan yine bana geldi Bana yardim edip haramlardan koruyan, nice nimetler ihsan eden yüce Rabbime hamdederim
موسلمانلاری عیزّتی و اونلارین آراسیندا قان تؤکمگین دایانماسینین تکجه یولو بیرلیک و ایسلامی تقریبدیر.
قورآن کریم، « واعتصموا بحبل الله جمیعا و لاتفرقوا» آیهسینده حبل (ایپ) کلمهسیندن ایستیفاده ائدیر. عرب ادبیّاتیندا قورآندان قاباق بو کلمهدن بو معنادا ایستیفاده اولماغین سابیقهسی یوخدور.
قورآن ایستیر دئسین داغیلمیش اومّت بیر اینسانا اوخشور کی قویویا دوشوب و گرک اؤزونو بو ایپله ائشیگه چیخاردا. بوردا دا بو نوکتهیه ایشاره اولور کی ایسلام اومّتی داغیلاندا تکجه ایلاهی ایپه چنگ وورماقلا نجات تاپا بیلر.
رحمتلیک کاشفالغطانین دئدیگی کیمی اینانیلمازدیر کی بیر نفر بیرلیگی ضررلی و داغیناقلیغی فایدالی بیلسین. نئجه کی 1355-جی قمری ایلینده «شیعه عصری» کیتابینین موقدّمسینده بو نوکتهنی خاطیرلادیبلار.
ایسلام اومّتی بیرلشیب واحید اولسا بو قان تؤکمهلر و ساواشلار قورتولار و موسلمانلارین ناموسلاری حیفظ اولار. بیرلیک کؤلگهسینده ایسلام تورپاقلارینا، بیگانهلرین حملهسی دایانار و موسلمانلارین عیزّتی حیفظ اولار.
بیز تقریب و بیرلیگه چاغیریریق آمّا بو تقریب تذویب معناسیندا دئییل. بیز بونو ایستهمیریک کی شیعه سونّیده ذوب اولوب اریسین. بیز چالیشیریق بوتون موشترک نوکتهلره تأکید ائلهمکله وحدته طرف گئدک و تفرقهلی مسألهلردن اوزاق اولاق. ایسلام اومّتینین اعتیقادلارینین یوزده دوخسانی موشترکدیر و بیز بو نوقطهلره تأکید ائلهسک وحدت حاصیل اولار.
بریتانیالی
موحقیقلر چالیشیرلار بیر تکونلوژینی صنعتیلشدیرسینلر و میکرو دالغادان ایستیفاده
ائدیب پورتاغال قابیغیندان ارزیشلی شیمیایی مادّه دوزلتسینلر.
یورک دانیشگاهینین، تازالانانلارین توسیعهسی مرکزینین تیمی، بونا اینانیرلار کی غذایی محصوللار و ائولرده اولان مادّهلردن ایستیفاده ائدیب اوجوز وجهله شیمیایی مادّهلر دوزلتمک اولار.
بو تحقیقاتی مرکزین مودیری، مگی اسمال وود دئییر: تکجه برزیلده، ایلده سککیز تون پوتاغال قابیغی تولید اولور. بونلارین یاریسی ائشیگه آتیلیر و بو مسأله اونلارین آرادان آپارما موشکولونو آرایا گتیریر. آما بو تکنولوژینی صنعتلشدیره بیلسک، پورتاغال قابیغی ارزیشلی شیمیای مادّهلره بؤیوک منبع اولاجاق.
یورک دانیشگاهینین یاشیل شیمی تیمینین اعضاسی طرفیندن تولید اولان بو تکنولوژی، میکرو دالغادان ایستیفاده ائدیب قابیغی اوکسیژنسیز بیر موحیطده قیزیشدیریر و یوخاری فیشار تولیدی ائدیر.
بو تکنولوژی اسید هیدرولیزینی چوخالدیر و اسید هیدرولیزینده، سلولوزی مولوکوللارینی شکله تبدیل ائدیر. بیر پروسه کی میکرو دالغاسیز ایمکانسیزدیر.
بو مرحلهدن سونرا شیمیای مادّهلر او جوملهدن لیمونئن (تمیزلهییجی محصوللاردا ایستیفاده اولونان عطیر مادّهسی) و پکتین (مورابّا حاضیرلانماسیندا ایشلهنن ژل عامیلی) تولید اولور.
مارک پرونوون دئدیگینه گؤره، معمولاً پکتین مورابّادان باشقا هئچ زاددا ایشلنمز آما اونون تولیدی چتیندیر.
بو دانیشگاهین موحقیقلری بیر دستگاه دوزلدیبلر کی بیر ساعتده 30 کیلو پورتاغال قابیغینی گلیشدیریر و اومودلری وار بو تکونولوژینی میلیونلار تون قابیغی گلیشدیره بیلهجک سطحده قاباغا آپارسینلار.
بیر خانیم ائولنیر و
آلتی آیدان سونرا اوشاغی اولور. معروف بودور کی خانیم یئددی آی و یا دوققوز آی
حامیلهلیکدن سونرا دوغار. جماعت بئله گومان
ائلیر کی او اری ایله وفالی دئییل و اوندان قاباق آیریسیندان حامیله اولوب. اونو
آپاریرلار خلیفهنین یانینا کی اونو موجازات ائلهسین. او زمانین خلیفهسی عثمان ایدی. اونون یانینا گئدنده گؤرورلر
حضرت علیده (ع) اوردادیر. حضرت علی (ع) اونلارا
بویورور: «سیز گرکمز بو سببه خاطیر اونو موجازات ائدهسیز». تعجوب ائدیب سوروشورلار: «بو نئجه
اولا بیلر؟» حضرت بویورور: « آللاه تعالا بویوروب : وحمله و فصاله ثلاثون اشهر
(یعنی حامیلهلیک و سوت وئرمک مرحلهسی اوتوز آیدیر)(احقاف سورهسی آیه 15) و آللاه تعالا بویوروب: والوالدات یرضعن أولادهن حولین کاملین (آنالار اوشاقلارینا ایکی ایل تمام سوت
وئرسینلر)
(بقره سورهسی آیه 233) پس سوت وئرمک ایرمی دؤرد آی اولاندا،
اولا بیلر کی حامیلهلیک فقط آلتی آی اولسون.
حکم البراءة
تزوجت امرأة، وبعد ستة أشهر ولدت طفلا، والمعروف أن المرأة غالبا ما تلد بعد تسعة أشهر أو سبعة أشهر من الحمل، فظن الناس أنها لم تکن مخلصة لزوجها، وأنها حملت من غیره قبل زواجها منه.فأخذوها إلى الخلیفة لیعاقبها، وکان الخلیفة حینئذ هو عثمان بن عفان. فلما ذهبوا إلیه، وجدوا الإمام علیا(ع) موجودا عنده، فقال لهم: لیس لکم أن تعاقبوها لهذا السبب. فتعجبوا وسألوه: وکیف ذلک؟ فقال لهم: لقد قال الله تعالى: (وحمله وفصاله ثلاثون شهرا) (أی أن الحمل وفترة الرضاعة ثلاثون شهرا). وقال تعالى: (والوالدات یرضعن أولادهن حولین کاملین) (أی أن مدة الرضاعة سنتین. إذن فالرضاعة أربعة وعشرون شهرا، والحمل یمکن أن یکون ستة أشهر فقط
خلیفهلرین بیری آداملارینا امر ائلیر کی
شئیخی اونون یانینا چاغیرسینلار. شئیخ حاضیر اولاندان سونرا خلیفه دئییر: «سندن
ایستیرم قضاوت منصبینی بوینونا آلاسان». شئیخ بو منصبی ردّ ائدیب دئییر: «منیم
قضاوته صلاحیّتیم یوخدور». خلیفه بو جوابدان تعجوبلنیر و دئییر: «سن دوز دئمیرسن».
شئیخ فوراً جواب وئریر: «پس سنده حؤکم وئردین کی منیم صلاحیّتیم
یوخدور». خلیفه سوروشور: «بو نئجه اولار؟» شئیخ جواب وئریر: «چونکی –سنین دئدیگین
کیمی- من یالانچی اولسام، قضاوته لیاقتیم اولماز و یوخ دوز دانیشان اولسام دا سنه
دئدیم کی منیم قضاوته صلاحیّتیم یوخدور».
الخلیفة والقاضی
طلب أحد الخلفاء من رجاله أن یحضروا له الشیخ، فلما حضر الشیخ قال له الخلیفة: إنی أرید منک أن تتولى منصب القضاء. فرفض الشیخ هذا المنصب، وقال: إنی لا أصلح للقضاء. وکان هذا الجواب مفاجأة للخلیفة، فقال له غاضبا: أنت غیر صادق. فرد الشیخ على الفور: إذن فقد حکمت علی بأنی لا أصلح. فسأله الخلیفة: کیف ذلک؟فأجاب الشیخ: لأنی لوکنت کاذبا- کما تقول- فأنا لا أصلح للقضاء، وإن کنت صادقا فقد أخبرتک أنی لا أصلح للقضاء
واسواسی و چوخ
شک ائدن بیر کیشی گلیر شئیخین مجلیسینه. اوتوراندان سونرا شئیخدن سوروشور: «من دفعهلرله
سویا باتیب چیخمیشام (یویونموشام) و
اونونلا بئله شک ائدیرم کی طاهیر اولموشام یا یوخ، سنین نظرین بو بارهده نهدیر؟»
شئیخ جواب وئریر: «چیخ گئت، ناماز سندن ساقیط اولدو!»
کیشی تعجوب ائدیب دئییر: «آخی او نئجه اولار؟» شئیخ جواب وئریر: «چونکی پیغمبریمیز بویوروب: اوچ نفردن قلم گؤتورولوب: دلیدن او گونه قدر کی عاغیللانا، یاتمیش آییلانا قدر و اوشاق بالیغ اولانا قدر». و هر کیم سنین کیمی دفعهلرله سویا باتیب چیخا و یئنه شکّ ائلیه کی غوسل ائدیب یا یوخ، بئله بیر آدام شکسیز دلیدیر.
الشکاک
جاء أحد الموسوسین المتشککین إلى مجلس الشیخ ، فلما جلس، قال للشیخ: إنی أنغمس فی الماء مرات کثیرة، ومع ذلک أشک: هل تطهرت أم لا، فما رأیک فی ذلک؟فقال الشیخ: اذهب، فقد سقطت عنک الصلاة.فتعجب الرجل وقال له: وکیف ذلک؟فقال الشیخ:لأن النبی صلى الله علیه وسلم قال: " رفع القلم عن ثلاثة: المجنون حتى یفیق، والنائم حتى یستیقظ، والصبی حتى یبلغ ". ومن ینغمس فی الماء مرارا - مثلک- ویشک هل اغتسل أم لا، فهو بلا شک مجنون
گونلرین بیرینده جدلچیلرین بیری شئیخین یانینا گئدیر و اونا دئییر: «نئجه
اولار کی شئیطان اوددان یارانسین و آللاه اونو اودلا عذاب وئرسین؟» شئیخ بیر آز
فیکیرلشیب سونرا بیر پارچا کسسک گؤتوروب کیشییه آتیر. کیشینین اوزونده
ناراحاتلیق و غضب علامتلری گؤروشور.
شئیخ سوروشور: «سنی اینجیتدیمی؟»
کیشی جواب وئریر: «بلی منی اینجیتدی».
شئیخ دئییر: «نئجه اولار کی تورپاقدان یارانمیش بیرینی تورپاق اینجیتسین؟» کیشی بیر جواب وئرمیر و شئیخین منظورونو بیلیر. و بیلیر کی آللاه تعالا شیطانی اوددان یارادیب و اونو اودلا عذاب وئرهجک.
الرجل
المجادل
فی یوم من الأیام ، ذهب أحد المجادلین إلى الشیخ، وقال له:کیف یکون إبلیس مخلوقا من النار، ویعذبه الله بالنار؟!ففکر الشیخ قلیلاً، ثم أحضر قطعة من الطین الجاف، وقذف بها الرجل، فظهرت على وجهه علامات الألم والغضب. فقال له: هل أوجعتک؟قال: نعم، أوجعتنی فقال الشیخ: کیف تکون مخلوقا من الطین ویوجعک الطین؟!فلم یرد الرجل وفهم ما قصده الشیخ ، وأدرک أن الشیطان کذلک: خلقه الله- تعالى- من نار، وسوف یعذبه بالنار
سقراط
بیر اوغلانا راستلاشیر و گؤرور چوخ ناراحات و کدرلیدیر. سببینی سوروشاندا او بئله
جواب وئریر: یولدا گلیردیم. تانیشلارین بیرینی گؤردوم. اونا سلام وئردیم آما او نه
اینکی جوابیمی وئرمهدی بلکه منه قولای بیر سؤز ده دئدی. من اونون بو ایشیندن چوخ
ناراحاتام و حیرصلنمیشم».
سقراط دئییر: «نییه ناراحات اولدون کی؟»
اوغلان تعجوب ائدیب دئییر: «بللیدیر، بو جور بیر ایش آدامی حیرصلندیرردا !»
سقراط دئییر: «یولدا بیرینی گؤرسهیدین کی یئره ییخیلیب و سانجیدان قیوریلیر. اونا حیرصلنردین؟»
جواب وئریر: «یوخ ! نیه کی؟ آدام بیرینین ناخوش اولماغینا گؤرهده حیرصلَنَر؟»
سقراط سوروشور: «حیرصلنمزدین، بس نه ائدردین؟»
شخص جواب وئریر: «اونا رحمیم گلردی و اورگیم یاناردی. چالیشاردیم الیمدن گلن کؤمگی ائدم. دؤکتوره آپارام و یا هر نه الیمدن گلسه».
سقراط یئنه ایدامه وئریر: « سن بو ایشلری اونا گؤره ائدرسن کی اونو ناخوش بیلیرسن و گؤرورسن کی کؤمگه احتیاجی وار. اینسانلارین فقط جیسملری ناخوش اولماز. اونلارین روحلاریدا ناخوشلایا بیلر. کیرداری و داورانیشی پیس اولان اینسان ناخوش ساییلیر. بئله آدامین ناخوشلوغو جهالت ناخوشلوغودور. سنه توهین ائدن او شخصده بو ایشی جهالت اوزوندن مورتکیب اولوب و سن گرکمز اونون الیندن غضبلنهسن، بلکه اونا رحمین گلمهلیدیر و اونا کؤمک ائتمک فیکرینده اولمالیسان.»
گونلرین بیرینده شئیخ بیر کیشی ایله یول گئدیردی. کیشی آسقیریر آما «آللاها شوکر اولسون» دئمیر. شئیخ اونا باخیر کی اونون باخیشیندان بیله کی آسقیرماقدان سونرا شوکر ائلهمک پیغمبر (ص) سونّتیدیر و هر موسلمانا بو سونّتی ساخلاماق لازیمیدیر. آما کیشی بیلمیر. شئیخ ایستیر اونو اوتاندیرمادان بو سونّته عمل ائلهتدیرسین. اوندان سوروشدو: «اینسان آسقیراندان سونرا نه دئیَر؟» کیشی جواب وئریر: «آللاها شوکر اولسون!» شئیخ جواب قایتاریر: «آللاه سنی ساخلاسین !»
آسقیران اینسان الحمد لله (آلاها شوکر اولسون) دئمهلی و اطرافداکیلار اونا یرحمکالله (آللاه سنی ساخلاسین) دئمهلیدیلر.
العاطس الساهی
فی یوم من الأیام، الشیخ کان یسیر مع رجل فی الطریق، فعطس الرجل، ولکنه لم یحمد الله. فنظر إلیه الشیخ ، لیلفت نظره إلى أن حمد الله بعد العطس سنة على کل مسلم أن یحافظ علیها، ولکن الرجل لم ینتبه.فأراد الشیخ أن یجعله یعمل بهذه السنة دون أن یحرجه، فسأله:أی شىء یقول العاطس إذا عطس؟فقال الرجل: الحمد لله!عندئذ قال له الشیخ:یرحمک الله
گونلرین بیرینده
جماعت گلیر شئیخین یانینا و اوندان آللاهین وارلیغینا دلیل ایستیرلر. شئیخ بیر آن
دوشونور سونرا دئییر: «دلیل توت یارپاغیدیر». جماعت بو جوابدان تعجوب ائدیرلر و
سوروشورلار: «توت یارپاغی نئجه اولار کی آللاهین وارلیغینا دلیل اولار؟!» شئیخ جواب
وئریر: «توت یارپاغینین دادی بیردیر؛ لاکین اونو ایپک قوردو
یئینده، ایپک حاصیل اولور، اونو بال آریسی یئینده بال چیخیر، اونو جئیران یئینده خوش
اییی اولان موشک خاریج اولور . . و کیمدیر کی اصل بیردیر و مخاریجی چوخدور؟! البته
آللاه تعالا بوتون واریغین خالیقیدیر.
ورقة التوت